Akü bitti, ne yapmalı? Belirtiler ve takviye adımları

Akünün bitmesinin birkaç tipik nedeni vardır. Nedenini anlamak, takviyeden sonra sorunun tekrar etmemesi için önemlidir.

• Işık ya da cihaz açık kalması: Kapı tam kapanmadığında iç lamba, far ya da sistemde kalan bir cihaz geceden akü enerjisini çeker.
• Kısa mesafelerle sık kullanım: Motor kısa süre çalışınca akü yeterince dolmaz. Soğuk havada marş ihtiyacı daha da artar.
• Akünün yaşlanması: Aküler zamanla kapasite kaybeder. Genellikle birkaç yıl içinde zayıflamaya başlar; sıcak ve çok soğuk iklimlerde ömür kısalır.
• Şarj sisteminin arızası: Alternatör, kayış ya da bağlantı sorunu varsa motor çalışırken akü dolmaz. Gösterge panelindeki akü uyarı ışığı bu durumu bildirir.
• Sürekli küçük kaçaklar: Araçta sonradan takılmış bir cihaz ya da elektrik arızası, akü uzun süre durduğunda boşalmasına yol açar.
• Uzun süre kullanılmayan araç: Birkaç hafta duran araçta akü yavaş yavaş boşalır.

Takviye için aynı voltajda çalışan sağlam bir akü ve kalın bir takviye kablosu gerekir. Önce aracınızın kullanım kılavuzuna bakın: bazı araçlarda akü bagajdadır, bazılarında takviye için ayrı bağlantı noktaları vardır, bazı araçlarda kablo ile takviye önerilmez. Hibrit ve elektrikli araçlarda 12 voltluk yardımcı akünün takviyesi üreticiye özgü kurallara tabidir.

1. İki aracı birbirine değmeyecek ama kabloların yetişeceği kadar yakın park edin. İkisinin de motorunu, kontağını, farlarını ve tüm aksesuarlarını kapatın, el frenini çekin.
2. Akünün çatlak, şişmiş, sızdıran ya da donmuş olmadığını kontrol edin. Böyle bir aküyü takviye etmeyin.
3. Kırmızı kabloyu bitmiş aküdeki artı (+) kutba bağlayın.
4. Kırmızı kablonun diğer ucunu donör (sağlam) aküdeki artı (+) kutba bağlayın.
5. Siyah kabloyu donör aküdeki eksi (−) kutba bağlayın.
6. Siyah kablonun diğer ucunu bitmiş aküye değil, bitmiş aracın motor bloğundaki boyasız, çıplak metal bir noktaya bağlayın. Bu, akü yakınında kıvılcım oluşmasını önler.
7. Kabloların hareketli parçalara ve kayışlara temas etmediğinden emin olun.
8. Donör aracın motorunu çalıştırın ve birkaç dakika rölantide bekletin.
9. Bitmiş aracı çalıştırmayı deneyin. Çalışmazsa durup birkaç dakika daha bekleyin, sonra yeniden deneyin. Sürekli marş basmayın.
10. Araç çalışınca kabloları ters sırayla çıkarın: önce siyah kabloyu metal noktadan, sonra donör aküden; ardından kırmızı kabloları. Uçların birbirine ya da gövdeye değmemesine dikkat edin.

Araç çalışınca motoru hemen kapatmayın. Alternatörün aküyü doldurması için bir süre sürmeniz gerekir; kısa bir tur yeterli olmayabilir. Uzun bir yolculuktan önce aküyü bir ustaya test ettirin.

Manuel şanzımanlı bazı araçlar itilerek çalıştırılabilir; ama bu yöntem herkes için uygun değildir. Otomatik şanzımanlı araçlar bu şekilde çalışmaz. Modern araçlarda katalitik dönüştürücü ve elektronik kontrol üniteleri zarar görebilir, kılavuzunuz bu yöntemi önermiyor olabilir. Yolda, trafik içinde araç itmek de başlı başına tehlikelidir. Aracı itmekten önce güvenliğinizi ve çevreyi düşünün.

Taşınabilir takviye cihazları (jump starter) da bir seçenektir. Kullanırken cihazın kılavuzundaki sırayı izleyin; farklı cihazlar farklı bağlantı sırası isteyebilir.

Aşağıdaki durumlarda kendi başınıza uğraşmak yerine akü takviye ya da çekici hizmeti istemek daha doğrudur.

• Yanınızda donör araç ya da takviye kablosu yoksa.
• Aküde şişme, sızıntı, çatlak ya da yanık kokusu varsa.
• Araç hibrit veya elektrikliyse ve kılavuzdaki takviye kurallarını bilmiyorsanız.
• Takviyeye rağmen araç çalışmıyorsa ya da kısa süre sonra yine duruyorsa; sorun marş motoru, alternatör ya da başka bir yerde olabilir.
• Araç otoyolda, tehlikeli bir yerde ya da geceleyin yalnızsanız. Bu durumda önce güvenliğinize bakın; adımlar için otoyolda arıza ne yapılır rehberine göz atın.
• Akü bagajda ya da koltuk altındaysa ve ulaşamıyorsanız.

Akü takviye hizmeti yerinde müdahaledir; ekip aracı çalıştırır ya da gerekirse aküyü değiştirir. Aracın akü dışında bir sorunu varsa çekici gerekir. Yola devam etmek için karar vermeden önce fiyat aralığını görüp kesin fiyatı onaylayabilirsiniz; ücretlerin nasıl oluştuğunu çekici ücreti ne kadar rehberinde bulabilirsiniz.

• Çıkarken ışıkların ve aksesuarların kapalı olduğundan emin olun. Kapıların tam kapandığını kontrol edin.
• Sürekli kısa mesafe kullanıyorsanız ara sıra uzun bir sürüş yapın.
• Akü kutuplarında beyaz ya da yeşil oksit birikmesi varsa temizletin; gevşek bağlantı şarj sorunu yaratır.
• Kış öncesi aküyü bir ustaya test ettirin. Soğukta akü performansı düşer ve marş ihtiyacı artar.
• Aracınızı uzun süre kullanmayacaksanız aküyü bakım şarjında tutmayı ya da kutup başını çıkarmayı düşünün; ayrıntıyı kılavuzdan öğrenin.
• Takviye kablosunu bagajda bulundurun. Yönetmeliğin donanım cetvelinde çekme halatı sayılır; takviye kablosu ise kuralla zorunlu olmasa da pratik bir yardımcıdır.

Akü uyarı ışığı sürüş sırasında yanıyorsa şarj sisteminde sorun olabilir. Bu durumda gereksiz tüketicileri kapatıp en yakın güvenli noktaya ulaşmaya çalışın; araç elektriği tükenince duracaktır. Yolculuk öncesi ek kontroller için bayram yolculuğu ve yol yardım rehberine bakın.